Pitstopverslag: Voorbij de AI-hype, tijd voor doordachte AI-adoptie

10 maart 2026 stond helemaal in het teken van AI-strategie voor en door L&D. Tijdens deze VOV-Pitstop focusten we op AI-geletterdheid, kritisch redeneren, transformatief denken en het vinden van een efficiënte samenwerking tussen mens en Artificiële Intelligentie. Dr. Hilde Engelen woonde de pitstop bij en schreef een verslag van de dag. De rode draad? De AI-hype maakt eindelijk plaats voor praktische toepassingen in het werkveld, waarbij L&D een belangrijke rol te spelen heeft. Hoe nemen we deze op?

​

Tijdens de VOV Pitstop werd één ding snel duidelijk: de AI-hype is voorbij. De echte uitdaging begint nu: hoe gebruiken we AI op een manier die werk beter maakt én mensen versterkt?

De dag startte met een prikkelende vraag van auteur Hans Demeyer: Is AI mannelijk of vrouwelijk?

De vraag was vooral bedoeld om ons anders te laten nadenken over technologie. Volgens Hans hoeven we ons niet te verliezen in het bouwen van steeds complexere prompts of modellen. Veel interessanter is hoe we AI kunnen gebruiken om repetitieve taken te automatiseren, zodat er meer tijd vrijkomt voor echt menselijke activiteiten zoals creativiteit, samenwerking en empathie.

AI invoeren: mens en vertrouwen centraal

Dat organisaties AI niet alleen technisch maar ook cultureel moeten benaderen, benadrukte Anton Aerts van Fairy. In zijn keynote schetste hij een duidelijk kader voor een verantwoorde AI-transitie. Zijn definitie van AI-manifest vertrekt vanuit zes componenten: transparantie over het gebruik van AI, menselijke controle, aandacht voor bias en eerlijkheid, privacy, creativiteit en duurzaamheid in het gebruik van AI. De kernboodschap: AI kan veel ondersteunen, maar de verantwoordelijkheid moet altijd bij mensen blijven. Tegelijk helpt een duidelijke strategie organisaties om AI veilig en breed gedragen te implementeren.

AI-adoptie is vooral een leerproces

Een concreet voorbeeld van hoe organisaties dit aanpakken kwam van delaware, met inzichten van Bram Huijghe en VOV-bestuurslid Vincent Goddeeris. Hun model voor AI-adoptie vertrekt vanuit het ADKAR-model en een community van AI-champions. De belangrijkste les: het succes zit niet (alleen) in het lanceren van een training, maar in blijven oefenen. 

Medewerkers moeten de kans krijgen om AI uit te proberen, te experimenteren en fouten te maken. Interne champions begeleiden dit proces, terwijl L&D en leiders een belangrijke rol spelen in het creëren van een veilige leeromgeving. Ook opvolging is cruciaal. Zonder vervolg, zonder erkenning van successen en zonder herhaling verdwijnt het enthousiasme snel. Daarom gaat het volgens hen om een cyclus van experimenteren, vieren, aanpassen en opnieuw proberen. Daarnaast helpt het om AI-tools en vaardigheden expliciet te koppelen aan rollen en profielen in de organisatie.

Durven denken buiten bestaande kaders

Een van de meest prikkelende sessies kwam van VOV-bestuurslid Christophe Benoit (Narhval). Hij stelde dat we vandaag vaak denken in termen van werk + AI. Misschien moeten we dat omdraaien naar AI + werk.

Zijn keynote daagde het publiek uit met een reeks provocerende vragen zoals:

• Wat als finance geen Excel nodig had?
• Wat als Teams niet bestond?
• Wat als leiders niet bestonden?

Het doel was niet om tools of functies te schrappen, maar om te tonen hoe sterk onze manier van werken bepaald wordt door bestaande systemen. Wanneer technologie sneller evolueert dan onze organisatiemodellen, moeten we durven nadenken over nieuwe structuren. Zijn afsluitende vraag was bijzonder relevant voor L&D-professionals: Wat als een LMS niet bestond?

AI als sparringpartner

Een inspirerend praktijkvoorbeeld kwam van Kim Hilgert van Tryangle. Na de VOV AI-Masterclass begon ze meteen te experimenteren met concrete toepassingen in haar werk. Zo ontwikkelde ze onder andere een “favoriete vertaler”, een “Tender Expert” en een Leadership coach.

Voor haar werkt AI als sparringpartner, helpt het om structuur te brengen in ideeën, is het een kritische spiegel en versneller van creatieprocessen. Toch blijft één punt duidelijk: menselijke expertise blijft essentieel. AI kan ondersteunen en versnellen, maar het vervangt geen vakmanschap.

Kritisch denken wordt alleen maar belangrijker

Tot slot ging Jack van Minden dieper in op kritisch denken in tijden van AI. Managers en professionals moeten dagelijks beslissingen nemen, risico’s inschatten en problemen oplossen. Dat begint altijd met waarheidsvinding. Volgens hem zal AI kritisch denken niet overnemen: integendeel. De opkomst van AI maakt zelfstandig kritisch denken alleen maar belangrijker.

Van hype naar praktijk

De rode draad van de dag was helder: de discussie over AI verschuift van hype naar praktijk. Voor L&D betekent dat een belangrijke opdracht. Niet alleen technologie introduceren, maar ook mensen helpen leren, experimenteren en kritisch blijven nadenken. Want uiteindelijk gaat AI-transformatie niet alleen over technologie: het gaat vooral over hoe mensen werken, leren en samenwerken.